Etanercept en psoriasis
Wat is etanercept?
Etanercept is een biologisch geneesmiddel (een verzamelnaam voor gewijzigde eiwitten die zijn ontwikkeld om immunologische processen te beïnvloeden) dat de activiteit van tumornecrosisfactor-a en -b remt. Dit zijn stoffen die een belangrijke rol spelen bij de ontstekingsreactie in de psoriasisplekken. Het middel werd pas eind 2004 voor gebruik in Nederland geregistreerd. Het is een zeer duur geneesmiddel, dat momenteel alleen onder strikte voorwaarden door de zorgverzekeraars wordt vergoed.
De behandeling met etanercept
Alleen mensen, die niet reageren op andere systemische therapieën of lichttherapie, kunnen in aanmerking komen voor behandeling met etanercept. Dit middel moet onder de huid worden ingespoten. Na dit geleerd te hebben kunnen de mensen dat zelf thuis doen. De aanbevolen dosis is 25 mg etanercept, twee maal per week per injectie toegediend. Bij zeer ernstige psoriasis en bij een hoog lichaamsgewicht kan voor maximaal 12 weken twee maal per week 50 mg gekozen worden, indien nodig gevolgd door een dosis van 25 mg twee maal per week. De behandeling met etanercept moet worden voortgezet tot de psoriasis (bijna) is verdwenen. Als daarna verergering optreedt kan opnieuw behandeld worden met etanercept. De patiënten zullen voorafgaand aan de behandeling een training krijgen over de toepassing van de behandeling en de veiligheidsaspecten.
De werkzaamheid van etanercept?
De effectiviteit van behandeling met etanercept moet door de dermatoloog gecontroleerd worden met behulp van de PASI (Psoriasis Area and Severity Index, een maat voor de uitgebreidheid en de ernst van psoriasis). In de dosis van 2x per week 25 mg heeft ongeveer 1 op de 3 na 12 weken behandeling een verbetering van tenminste 75% van de psoriasisplekken en bij ongeveer 1 op de 8 is de psoriasis (nagenoeg) verdwenen. Bij de hogere doses (tweemaal per week 50 mg) en bij langer durende behandeling (24 weken) behaalt ongeveer 60% van de mensen een verbetering van tenminste 75% en bij 30% van de behandelden verdwijnt de psoriasis (bijna) geheel.
Bijwerkingen van etanercept
Etanercept lijkt een relatief veilig middel te zijn. De meest voorkomende bijwerkingen zijn infecties van de luchtwegen (verkoudheid, bronchitis) en reacties op de injectieplaatsen met roodheid, jeuk, pijn en zwelling. De ervaring met etanercept is nog kort en de effecten op langere termijn zijn nog niet goed bekend. Met name is onduidelijk of de behandeling het risico op het ontstaan van bepaalde vormen van kanker zal verhogen.
Voorzorgsmaatregelen bij de behandeling met etanercept
Mensen die overgevoelig zijn voor etanercept, mensen met een bloedvergiftiging of een verhoogd risico daarop en mensen met gestoorde afweer (immuniteit) door ziekte of medicijnen kunnen niet met etanercept behandeld worden. Er wordt om de 4-8 weken onderzoek gedaan van bloed en urine en de dermatoloog beoordeelt regelmatig de verbetering aan de hand van de PASI (Psoriasis Area and Severity Index, een maat voor de uitgebreidheid en de ernst van psoriasis).